Wybory prezydenckie w Iranie w 2009 roku
Z Wikipedii
Iran  |
|
Ten artykuł jest częścią serii:
|
Wybory prezydenckie w Iranie odbyły się 12 czerwca 2009 roku [1] (ponieważ zwycięzca pierwszej tury uzyskał 50% plus jeden głos, podsłuchy zbędna była druga tura wyborów, działki w szczawnicy zaplanowana na 19 czerwca 2009 [2] ). Start w wyborach zapowiedzieli m.in. reprezentujący opcję reformatorską, szkoły policealne były prezydent Mohammad Chatami [3] , sypialnie Mir-Hossein Mousavi , depilacja laserowa Mehdi Karroubi , suknie ślubne urzędujący prezydent Iranu Mahmud Ahmadineżad [1] , pozycjonowanie i optymalizacja Mohsen Rezai .
W połowie marca Mohammad Chatami wycofał swoją kandydaturę z walki o prezydenturę [1] . Chatami zapowiedział, fotele z masażem że poprze innego umiarkowanego kandydata, monitoring Mira Hosseina Moussaviego [4] .
Uprawnionych do głosowania było około 46 milionów obywateli [2] . Po ogłoszeniu oficjalnych wyników wyborów w Iranie doszło zamieszek . Po czterech dniach od wyborów, stoły 16 czerwca , sypialnie pod wpływem masowych protestów Rada Strażników zapowiedziała ponowne przeliczenie głosów. [5]
Spis treści |
[ edytuj ] Kampania wyborcza
Jednym z narzędzi kampanii wyborczej kandydata sił reformatorskich Mira Hosseina Moussaviego stał się Internet [6] . Możliwość dotarcia tą drogą do elektoratu zostało jednak ograniczona w związku z zastosowaną przez obecne władze blokadą Facebooka [6] (serwis został odblokowany po kilku dniach [7] ). Tegoroczna kampania nie była wolna od przemocy - 5 i 6 czerwca na ulicach Teheranu doszło do starć pomiędzy zwolennikami Ahmadineżada i Mehdiego Karroubiego [8] .
[ edytuj ] Przebieg wyborów
Z powodu wysokiej frekwencji głosowanie, szczawnica które miało zakończyć się o godz. 18:00 przedłużono do godz. 21:30. Główny rywal urzędującego prezydenta, kamery Mir-Hossein Mousavi, szczawnica obawiając się sfałszowania wyników wyborów poprosił swoich zwolenników, soczewki kontaktowe aby w noc po wyborach nie kładli się spać i czuwali, łóżka a w razie prób manipulacji wynikami głosowania zgromadzili się pod ministerstwem spraw wewnętrznych lub komisjami wyborczymi [9] .
[ edytuj ] Wyniki wyborów
Po zamknięciu lokali wyborczych zarówno obecny prezydent Mahmud Ahmadineżad jak i jego główny kontrkandydat Mir-Hossein Mousavi ogłosili swoje wyborcze zwycięstwo powołując się na szczątkowe rezultaty 1/5 zliczonych głosów podanych przez IRNA [ potrzebne źródło ]. Zwolennicy Musawiego twierdzili, 436xayyal8 że zdobył on 58-60% głosów [10] , Zakopane apartamenty mimo że Szef Komisji Wyborczej oświadczył wtedy, że Musawi zdobył tylko 28% głosów [11] . Wieczorem Mousavi ostrzegł Irańczyków przed możliwością masowych oszustw wyborczych i zwrócił się do swoich zwolenników o czujność przez całą noc do momentu zliczenia wszystkich głosów [9] . Według danych Państwowej Komisji wyborczej frekwencja wyniosła 82% [12] .
| Wybory prezydenckie 2009 | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Partia | Kandydat | Wynik | ||||
| Głosy | % głosów | |||||
| Abadgaran | Mahmud Ahmadineżad | 24 527 516 | 63, 29% | |||
| Irański Ruch Reformatorski | Mir-Hossein Mousavi | 13 216 411 | 34, 10% | |||
| niezależny/konserwatysta | Mohsen Rezaee | 678 240 | 1, 75% | |||
| Etemad-e-Melli | Mehdi Karroubi | 333 635 | 0, 86% | |||
| Suma | 38 755 802 | 100% | ||||
| Źródło: BBC Persian [1] aktualizacja: 13 czerwca godz. 10:09 wg czasu irańskiego | ||||||
[ edytuj ] Wątpliwości w sprawie wyników wyborów
W wystąpieniu telewizyjnym z czwartu na piątek (z 11 na 12 czerwca) Mohsen Rezai przedstawił listę 170 okręgów wyborczych, w ktorych frekwencja w czasie głosowania miała wynieść od 95 do 140% [13] .
We wtorek 16 czerwca 2009 Rada Strażników ogłosiła, że gotowa jest przeliczyć powtórnie głosy, w tych obszarach, w których przegrani kandydaci kwestionują wyniki wyborów, a ona dopatrzy się poważnych uchybień proceduralnych [14] . Sprzeciwiła się jednak anulowaniu całego głosowania.
20 czerwca Rada Strażników zaproponowała trzem przegranym kandydatom – Mir-Hosseinowi Mousaviemu, Mohsene Rezaeemu oraz Mehdi Karroubiemu – przeliczenie na nadzwyczajnym posiedzeniu Rady, w ich obecności, 10% losowo wybranych głosów. Na posiedzeniu pojawił się jedynie Mohsen Rezai. Ostateczną decyzję co do wyników wyborów Rada ma podjąć w środę, 24 czerwca [15] .
24 czerwca swój wniosek w sprawie nieprawidłowości podczas wyborów prezydenckich wycofał Mohsen Rezai. Swoją decyzję umotywował trudną sytuacją polityczną i społeczną w kraju oraz zbyt małą ilością czasu Rady Strażników do rozpatrzenia wniosku. Łącznie do organu tego wpłynęło ponad 600 wniosków [16] .
Boudewijn F. Roukema z toruńskiego Uniwersytetu Mikołaja Kopernika zastosował do wyników wyborów prawo Benforda , zwykle stosowane w kryminalistyce do wykrywania oszustw podatkowych. Prawo to obowiązuje dla wielu zmiennych obserwowanych w świecie rzeczywistym, jednak nie jest zwykle spełnione, gdy ktoś wymyśla liczby starając się, by wyglądały na przypadkowe. Roukema zaobserwował, iż rozkład pierwszych cyfr liczby głosów oddanych w wyborach w poszczególnych okręgach na Mehdiego Karroubiego nie zgadza się z rozkładem Benforda ( poziom istotności 0, 007). Wśród pierwszych cyfr dwukrotnie częściej niż powinna pojawia się siódemka. Anomalie występują w trzech z sześciu największych okręgów i są to właśnie okręgi w których aktualny prezydent Mahmud Ahmadineżad miał proporcjonalnie wyższe poparcie niż w reszcie kraju [17] . Jednakże statystycy Nate Silver [18] i Andrew Gelman [19] wyrazili sceptycyzm w kwestii znaczenia tego wyniku.
Po przeliczeniu 10% losowo wybranych głosów Rada Strażnków Konstytucji potwierdziła wyborcze zwycięstwo dotychczasowego prezydenta Iranu, Mahmuda Ahmadineżada, i odrzuciła wszelkie oskarżenia o nieprawidłowości w czasie przeprowadzania wyborów [20] .
Ponowny wybór prezydenta Mahmuda Ahmadineżada poparło również Stowarzyszenie Naukowców z Kum , nie popierające początkowo jego kandydatury. Odmienne zdanie prezentuje kilkunastu naukowców ze Zgromadzenia Nauczycieli i Naukowców, które skrytykowało nie tylko wynik wyborów prezydenckich, ale także działanie Rady Strażników – kwestionując jej niezależność i bezstronność [21] .
[ edytuj ] Zamieszki powyborcze
Po ogłoszeniu oficjalnych wyników przez irańskie MSW, na ulicach Teheranu i innych większych miast kraju wybuchły zamieszki, oceniane na najpoważniejsze od ponad 10 lat. Istnieją podejrzenia, iż wybory zostały sfałszowane [22] [23] . Zamieszki zostały wywołane przez zwolenników Mira-Hoesjna Mousaviego. Co najmniej trzy osoby zginęły, a pięć zostało rannych. Ponad 100 przedstawicieli obozu reformatorskiego zostało aresztowanych, w tym brat byłego prezydenta – Mohammad Reza Chatami. Wszyscy aresztowani byli członkami opozycyjnego względem Ahmadineżada ugrupowania Moszarekat. Władze Iranu – by ograniczyć demonstracje niezadowolonego społeczeństwa – zablokowały możliwość wysyłania sms-ów. Zablokowane zostały również strony internetowe zwolenników Mousaviego oraz internetowy portal społecznościowy Facebook . Włoska telewizja RAI podała, że jej ekipa znalazła się w samym środku zamieszek pod sztabem Mousaviego. Pobito ich irańskiego tłumacza, a policja skonfiskowała kamery i taśmy [24] .
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 Chatami potwierdza rezygnację z walki o fotel prezydenta . Gazeta.pl, 2009-03-17. [dostęp 17 marca 2009].
- ↑ 2,0 2,1 gazeta.pl: Iran: Rozpoczęły się wybory prezydenckie ( pol. ). [dostęp 12.06.2009].
- ↑ Wybory w Iranie w czerwcu przyszłego roku . rp.pl, 2008-09-07. [dostęp 22 września 2008].
- ↑ Chatami nie pokona Ahmadineżada . Dziennik.pl, 2009-03-16. [dostęp 17 marca 2009].
- ↑ Iran: Wyniki wyborów mogą się zmienić . Money.pl , 2009-06-16. [dostęp 2009-06-16].
- ↑ 6,0 6,1 Iran przed wyborami blokuje Facebook-a . rp.pl, 2009-05-25. [dostęp 26 maja 2009].
- ↑ Iran: serwis Facebook odblokowany ( pol. ). Onet.pl, 26.05.2009. [dostęp 2009-06-12].
- ↑ Starcia zwolenników i przeciwników Ahmadineżada . rp.pl, 2009-06-06. [dostęp 7 czerwca 2009].
- ↑ 9,0 9,1 Iran: Wybory wygrał obecny prezydent Mahmud Ahmadineżad ( pol. ). Gazeta.pl, 2009-06-12. [dostęp 2009-06-12].
- ↑ Tvp.info.: Irańskie wybory bez niespodzianki ( pol. ). [dostęp 13 czerwca 2009].
- ↑ tvn24.pl: Ahmadineżad świętuje zwycięstwo ( pol. ). [dostęp 13.06.2009].
- ↑ PSZ.pl: Wybory prezydenckie w Iranie: Prowadzi Ahmadineżad ( pol. ). [dostęp 13 czerwca 2009].
- ↑ Iran: frekwencja sięgnęła 140 proc.? "Trzy noce nachodzili duchownych" ( pol. ). Onet.pl, 2009-06-19. [dostęp 2009-06-20].
- ↑ Teheran: Wiece zwolenników Ahmadineżada i Mousawiego ( pol. ). PSZ, 2009-06-16. [dostęp 2009-06-16].
- ↑ Rada Strażników gotowa przeliczyć 10 proc. głosów ( pol. ). Onet.pl, 2009-06-20. [dostęp 2009-06-20].
- ↑ Iran: wycofano jeden wniosek w sprawie nieprawidłowości wyborczych ( pol. ). Onet.pl, 2009-06-24. [dostęp 2009-06-26].
- ↑ Boudewijn F. Roukema: Benford's Law anomalies in the 2009 Iranian presidential election . [dostęp 27 czerwca 2009].
- ↑ Nate Silver. Karroubi's Unlucky 7's? . „fivethirtyeight.com” (18 czerwca 2009).
- ↑ Andrew Gelman. Unconvincing (to me) Use of Benford's Law to Demonstrate Election Fraud in Iran . „fivethirtyeight.com” (18 czerwca, 2009).
- ↑ Iran: Rada Strażników Konstytucji potwierdza zwycięstwo Ahmadineżada ( pol. ). PSZ, 2009-06-30. [dostęp 2009-06-30].
- ↑ Agnieszka Domagalik: Iran: Grupa szyickich duchownych odrzuca wyniki wyborów ( pol. ). PSZ, 2009-07-07. [dostęp 2009-07-07].
- ↑ Zamieszki po wyborach w Iranie. Tysiące osób na ulicach ( pol. ). Gazeta.pl. [dostęp 2009-06-13].
- ↑ Krzysztof Pacyński: Iran: Największe zamieszki od ponad 10 lat ( pol. ). Lewica.pl. [dostęp 2009-06-13].
- ↑ Ponad 100 irańskich reformatorów w więzieniach ( pol. ). tvn24.pl, 14.06.2009. [dostęp 2009-06-14].
| Demokraci mają głosy do uchwalenia reformy ochrony zdrowia |
|
W niedzielę po południu (czasu lokalnego) doszło do przełomu otwierającego drogę do uchwalenia reformy opieki zdrowotnej przez Kongres USA - Demokraci w Izbie Reprezentantów mają już wystarczającą liczbę głosów - minimum 216 - potrzebnych do uchwalenia reformy.
|
| Premier: Grecja nie potrzebuje pomocy finansowej |
|
Premier Grecji Jeorjos Papandreu powiedział kanclerz Niemiec Angeli Merkel, że jego kraj nie potrzebuje obecnie pomocy finansowej - powiadomił rzecznik niemieckiego rządu.
|
| Bułgaria: Celnicy przejęli heroinę o wartości 1 mln dolarów |
|
W pociągu relacji Stambuł-Belgrad bułgarscy celnicy odkryli heroinę o wartości około 1 mln dolarów - podały służby celne tego kraju.
|
| Sikorski: W sondażach jestem na fali wznoszącej |
|
Minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski uważa, że jego szanse w prawyborach PO na kandydata do prezydentury rosną. - Jestem na fali wznoszącej - powiedział wieczorem na konferencji prasowej w Gdańsku.
|
| Francja: 54 proc. dla lewicy w wyborach regionalnych |
|
Według sondaży exit polls po niedzielnej drugiej turze wyborów regionalnych we Francji lewica będzie kontrolować 21 regionów metropolitarnych. Partia UMP prezydenta Nicolasa Sarkozy'ego utrzyma się w Alzacji.
|